Posts

Er worden posts getoond met het label reizen

Plotinus struikelt over een boeddha in Alexandrië

De Griekse filosoof Plotinus (204 – 270) was een innovator in de Romeinse keizertijd. In de 3 e eeuw was hij namelijk verantwoordelijk voor de vorming van de laatste grote filosofische school in de klassieke oudheid: het neoplatonisme. Hij werd geboren in het hellenistische Egypte en was actief in Alexandrië, de multiculturele smeltkroes en intellectuele hotspot bij uitstek in de hellenistische wereld. Zijn exegetische gewroet in met name de metafysische dialogen van Plato, aangevuld met aristotelische filosofie en een stoïcijns garnituur, leidde tot een filosofie waarbij de nadruk lag op een in detail uitgewerkte metafysische werkelijkheid en het vinden van afstemming met het goddelijke door filosofische bezinning. Dit zou moeten resulteren in een mystieke ervaring. In de uiteenzetting van Plotinus’ filosofie, opgetekend in de Enneaden , hebben onderzoekers overeenkomsten gezien met het boeddhisme uit India. Duidelijk bewijs voor kruisbestuiving ontbreekt niettemin. [1] P...

Reizen op de duistere zee van oneindigheid

In zijn gedicht De reis (in Les fleurs du mal , CLIII) geeft Charles Baudelaire aan dat de enige echte reiziger diegene is, die alleen maar gaat om weg te gaan, met een hart als een ballon die luchtig weg zweeft. Maar dan komt een nieuw stuk, waar Baudelaire schrijft: ‘Vreemd lot waardoor ons reisdoel zelf aan ’t dwalen slaat, Of nergens is, een plaats die wij niet kunnen weten! Waardoor de Mens, hoewel de Hoop hem nooit verlaat, Om rust te vinden steeds op zoek blijft, als bezeten! De mens blijft maar varen, op zoek naar Utopia of El Dorado, verliefd op gedroomde landen. Die dromen zijn de ‘bacchanalen’ van de Verbeelding. De echte rust, het geluk en de voldoening blijven voorbij de horizon liggen. Die onrust komt, als we schrijvers mogen geloven, door een soort verlangen naar dat wat niet is: bijvoorbeeld rijkdom, vrijheid en schoonheid. Juist dit gegeven spoort aan tot handelen: er moet iets gedaan en dus veranderd en bereikt worden. Blaise Pascal stelt bijvoo...

Luxemburg, Trier en Metz [fotografie]

Afbeelding
Een fotoselectie van onze reis naar Luxemburg: Luxemburg-Stad, Echternach, Müllerthal, Vianden, en uitstapjes naar Trier (Duitsland) en Metz (Frankrijk). Luxemburg-Stad Luxemburg-Stad, Pfaffenthal Luxemburg-Stad, Rue Emile Mousel Luxemburg-Stad Luxemburg-Stad Vianden Vianden Vianden, kasteel Echternach Echternach Metz, Église Saint-Pierre-aux-Nonnains Metz, Saint-Pierre-aux-Nonnains Metz, Saint-Pierre-aux-Nonnains Metz, Rue Gambetta Metz, Jardin Boufflers Metz, Place Saint-Jacques Metz, Rue Taison Mets, kathedraal Metz, tempelierskerk Metz, uitzicht op de Moezel langs de Boulevard Poincaré Müllerthal Müllerthal Müllerthal Müllerthal Müllerthal Trier, dom Trier, zicht op de dom vanuit de Liebfrauenstraße Trier, Romeinse stadspoort Porta Nigra Trier, keizerlijke thermen Trier, Romeinse stadspoort Porta Nigra Trier, Ro...

Notitie over het nut van namedropping in Petrarca's 'Het geheim'

Afbeelding
Petrarca was een belezen man, en als zijn lezer dat niet kon nagaan door zijn eigen belezenheid, dan hielp de auteur hem wel een handje. Daartoe vermeldt hij nogal eens - maar niet constant - de naam van de schrijver waarnaar hij verwijst of die hij citeert, al dan niet gevolgd door de titel van het betreffende werk. Voor de moderne lezer lijkt dat soms geforceerd en misschien zelfs pedant, maar nog los van het gegeven dat klassieke auteurs en kerkvaders bronnen waren die (veel) autoriteit genoten, denk ik dat er nog een reden is. In de loop van zijn leven schreef Petrarca Het geheim , een dialoog tussen hemzelf en de heilige Augustinus die hem te hulp komt bij zijn innerlijke strubbelingen, waarvan dit werk de neerslag vormt. In het laatste deel van hun derde gesprek (zoek hier de symboliek) schrijft Petrarca via het personage van Augustinus: 'Heel vaak is al gebleken hoe waar deze regel uit Vergilius' Georgica is: "Traag groeit de boom, pas later zal hij aan je klei...

Croix-de-Provence : een perspectief op perspectief

Afbeelding
Maandag 27 juni 2016, vroeg in de middag. Toen bereikte ik na drie uur wandelen en klauteren de Croix de Provence, het hoogste punt van Cezannes geliefde Sainte-Victoire. Het is voor het eerst dat ik op een bergtop sta. In het zuiden zie ik de Middellandse Zee en de Camargue, in het westen Aix-en-Provence, in het noorden de Mont Ventoux en het vlakke stroomgebied van de Durance, en ver in het noordoosten besneeuwde toppen van wat de Alpen lijken te zijn met erboven een tweede horizon van dikke opeen gepakte wolken die baden in het licht. Het hebben van zo'n uitzicht, zo'n overzicht, is best overweldigend.  De dingen ontlenen hun betekenis deels aan hun context, en die hangt weer samen met perspectief. Daar werd ik me nu goed van bewust. De afwezigheid van dingen valt op, zoals lichtvervuiling, drukte en geluidsoverlast. Het is de stilte die het hardst roept. Luister naar muziek op een bergtop, voer er een gesprek, lees er een gedicht (in mijn geval van Petrarca), d...

Reizen en authenticiteit: banale speurtocht, hilarische illusie of schrijnende koopwaar?

Wat betekent het om authentiek te willen zijn? Wat betekent het om authenticiteit te willen vinden? Ik denk wel eens dat dit concept een illusie is, omdat we leven in een wereld van reproducties waarin alles massaal is. Hoe kan ik een stad ooit leren kennen zoals die 'echt' is, als alles erin al zo vaak is vastgelegd op de mooiste (en misschien wel meest misleidende) foto's, en als die selecties in het collectieve geheugen, in mijn geheugen, geprent zijn; als overal dezelfde winkeltjes zijn waarvoor oude gevels geruïneerd worden; als bijzondere bouwwerken zijn afgezet en mensenmassa's langs de ratelende kassa's geleid worden; en als iedere bezoeker met de camera in de hand, zoals ik, dezelfde ervaringen zoekt, zoals ik?  Ik kan wel proberen om af te wijken van platgetreden paden, maar dat gaat niet. Iedereen lijkt overal al te zijn geweest. In plaats van de trein te pakken, kan ik wel 'heel alternatief' gaan liften, maar al zoveel andere jonge mensen ...

Een ondoordeweekse avond in Apt

Afbeelding
Walmen tabaksrook, wijnaroma's en een orkest van etensgeuren dwarrelen omhoog en vermengen zich in de windloze avondlucht. Ze bereiken mij en gaan aan me voorbij, terwijl ik op het balkon van Le Petit Palais aan het plein van Apt zit, in de branding van een zee van geluid. Gelach, gepraat, geklap en gekletter, met daar bovenuit muziek, afkomstig van het podium dat zwart afsteekt tegen wat een paleis had kunnen zijn. Dit plein vormt op deze doordeweekse zomeravond het kloppende hart van een bevolking die ik helemaal niet ken, maar die ik nu goed meen te begrijpen in hun ritme, hun ontspanning, hun vermaak, misschien zelfs een fractie van hun passies.  Ik zie kinderen op de late uren spelen, nu eens koppels gemoedelijk wiegen op frivole Cubaanse muziek, dan weer twintigers en een gepensioneerde dansen onder begeleiding van donderende gitaren. Wie was er voor wie, hier op dit moment? De verschillende artiesten voor de inwoners? De inwoners voor de artiesten, onder het gele stra...

Je eigen Mont Ventoux

Wat is reizen anders dan het verlaten van een plaats en het bezoeken van een ander? Een stuk meer, eigenlijk. De essentie blijft wel gelijk, maar de houding daartegenover niet. Voor sommigen telt alleen het doel, om daar dan over mee te kunnen praten. Voor anderen betekent het reizen een vlucht, waarbij het belang van de plaatsen van vertrek en aankomst helemaal anders is. Ook de drang tot ontspanning is een motief. Nog weer anderen reizen vanuit een zekere rursteloosheid, die, eens die er is, misschien wel nooit weggaat, maar de mens voort blijft drijven. Daarbij denk ik dat dit, als het erop aankomt, iets universeel menselijks is. Toch is de rusteloosheid, voor wie haar kent, iets op zichzelf, iets dat is . Die duidt niet op een concreet gemis, maar op een karaktertrek. In zekere zin duiden alle echte reizen,  die uit eigen beweging zijn, op een gemis, omdat je iets zoekt dat er op de eerste plaats niet is. Anders heeft de reis geen zin. Het zoeken naar iets dat de eigen leefw...

Het voortdurende verlangen dat voortdrijft

Afbeelding
Bij elk doel hoort een reis, en die reis telt evenzeer als het doel zelf. Reizen heeft, wat mij betreft, iets poëtisch en iets melancholisch, voor zover dat niet twee zijden zijn van dezelfde medaille. Het is de confrontatie aangaan met iets, en via dat iets zie je wat je hebt en wat je niet hebt, of wat je nodig hebt en wat je niet nodig hebt. De hiermee samenhangende diversiteit die ik zie, kan poëtisch zijn en laat zijn sporen na.  Melancholie, is dat een ervaring van gemis, en zodoende een verlangen? Die melancholie is niet negatief, en ook niet positief. Ze is neutraal. Ze is de filter waar de nieuwe omgeving doorheen komt waar ik me in bevind. Is de ervaring van die stad of streek dan intenser, of juist zwakker? Dat weet ik niet. Wat ik wel weet, is dat niets die melancholie lijkt te kunnen opheffen. Het verlangen blijft, omdat ervaring, kennis en bezit nooit compleet en afgerond zijn. Ik kan de onverwachte pleintjes met hun fonteinen en platanen niet meenemen, ik kan ...