🝧 Meropisᚒcreaties

De Griekse filosoof Plotinus (204 – 270) was een innovator in de Romeinse keizertijd. In de 3 e eeuw was hij namelijk verantwoordelijk voor de vorming van de laatste grote filosofische school in de klassieke oudheid: het neoplatonisme. Hij werd geboren in het hellenistische Egypte en was actief in Alexandrië, de multiculturele smeltkroes en intellectuele hotspot bij uitstek in de hellenistische wereld. Zijn exegetische gewroet in met name de metafysische dialogen van Plato, aangevuld met aristotelische filosofie en een stoïcijns garnituur, leidde tot een filosofie waarbij de nadruk lag op een in detail uitgewerkte metafysische werkelijkheid en het vinden van afstemming met het goddelijke door filosofische bezinning. Dit zou moeten resulteren in een mystieke ervaring. In de uiteenzetting van Plotinus’ filosofie, opgetekend in de Enneaden , hebben onderzoekers overeenkomsten gezien met het boeddhisme uit India. Duidelijk bewijs voor kruisbestuiving ontbreekt niettemin. [1] P...

Een paar opmerkingen over grijze zones tussen categorieën, waar ik hier en hier al over heb geschreven. In het moderne westen bestaat de neiging, of behoefte, om filosofie en religie te scheiden. Dat ging niet altijd op. Een neoplatonist kon in de late oudheid even gemakkelijk een commentaar op het werk van Aristoteles schrijven als zich inlaten met bepaalde vormen van magie en mystiek, om dat allemaal te gebruiken in één denksysteem. Hoewel Plato poëzie had verworpen, haalden de neoplatonisten haar weer binnen de filosofie door dichtwerken nu allegorisch te interpreteren en zodoende ‘verborgen’ wijsheden te vinden. Porphyrius deed dit bijvoorbeeld met de grot van de nimfen die Homerus kort beschrijft ( Odyssee , XIII, vss. 102-112), en als sleutels tot filosofische interpretatie was het kennelijk geoorloofd om een beroep te doen op niet alleen socratische en presocratische filosofieën, maar ook op denkbeelden uit het orfisme en mithraïsme, twee mysteriecultussen. Dat betekent d...

Veel van wat vroeger is beweerd klinkt in moderne oren bizar of zelfs belachelijk. Hoezo beïnvloeden de sterren het aardse leven? Hoezo is de natuur opgebouwd uit vier elementen? Hoezo treden uitverkoren mensen - benandanti - 's nachts uit tijdens de quatertemperdagen om 'in de geest' tegen heksen te vechten om de oogst veilig te stellen?  Hoewel de antwoorden van mensen vaak verschillen, onderscheiden zij zich veel minder in het soort vragen dat ze stellen, en veel vreemde ideeën en uitspraken komen voort uit een bepaalde logica en rationaliteit. Die vier elementen bijvoorbeeld. We kunnen er niet omheen dat materie bestaat, en die is overduidelijk aan verandering onderhevig. Plantjes trekken het niet zonder water, maar water in een pan verdampt weer boven een vuur, en als je dat vuur goed controleert, dan wordt zelfs hard staal ineens zacht. Theorieën zoals de elementenleer helpen die malle fratsen van de natuur begrijpelijk te maken.  Aarde, water, lucht en ...

Op deze blog staat hier nu een (onvolledige) lijst met websites waar gratis werken te lezen en te downloaden zijn van klassieke, middeleeuwse en vroegmoderne auteurs, variërend van poëzie tot wetenschapsgeschiedenis tot mythologie. Daarnaast worden er ook artikelen en boeken over deze primaire bronnen aangeboden. Tot slot zijn enkele historische woordenboeken in deze lijst opgenomen.

In the past twenty to thirty years, the historiography of alchemy has been changed without question and continued to be enriched significantly with new perspectives and information. There has been a positive re-evaluation of alchemy as research object and it is being studied more extensively than before. In this chapter this re-evaluation is explained, together with the historiographical aspects found in the current state of research. Alchemy as a discipline has long since been the subject of prejudice, which apparently manifested itself so strong that various present-day researchers still consider it necessary to attend to the problem. Usually, the bias revolves around the terms rationality , experiment and reasoning and their antonyms. Alchemy has long been considered irrational, and alchemists were believed to be poor scientific observers and experimenters, which identified the whole discipline as the opposite of chemistry. This anachronistic assessment has been complemented ...